Aleksandra Kucharczyk, Witold Tłustochowicz

 

Jak witamina D wpływa na układ odpornościowy?

How vitamin D affects immunity? Medycyna Faktów 2018; 1(38): 76-80. DOI: 10.24292/01.MF.0118.12
STRESZCZENIE

Witamina D historycznie kojarzona jest z gospodarką wapniową. Jednak od czasu, kiedy okazało się, że receptory dla niej znajdują się na większości komórek jądrzastych, rozpoczęto badania nad jej funkcją w różnych narządach, w tym w układzie odpornościowym. Dostępne obserwacje i wyniki badań potwierdzają, że witamina D ma znaczenie zarówno w odpowiedzi wrodzonej – pod jej wpływem dochodzi np. do wzrostu wytwarzania katelicydyny i defensyny odpowiedzialnych za odporność miejscową, jak i w odpowiedzi nabytej: obserwuje się, że 1,25(OH)2D3 wywiera w tym przypadku działanie supresyjne i prowadzi do przejścia układu immunologicznego z formy prozapalnej do bardziej tolerogennej, m.in. przez wpływ na limfocyty T regulatorowe (Treg) oraz odpowiedź zależną od limfocytów Th17. Aktywna witamina D wpływa również na komórki prezentujące antygen, np. dendrycyty, prowadząc do zmiany ich funkcji i morfologii oraz hamując ich różnicowanie. Obserwacje kliniczne również potwierdzają wpływ witaminy D na odporność. W jednym z badań zauważono, że suplementacja doprowadziła do zmniejszenia liczby pacjentów, u których wystąpiła jedna infekcja, zwłaszcza jeśli wyjściowe stężenie tej witaminy było bardzo niskie. Podobnych randomizowanych badań oceniających możliwy korzystny efekt suplementacji na choroby zakaźne, a także schorzenia nowotworowe i z autoagresji toczy się obecnie wiele. Ich wyniki pozwolą na pełną ocenę znaczenia 1,25(OH)2D3 w tych schorzeniach.

ABSTRACT

Vitamin D historically has been linked with homeostasis of the skeletal system. However, since it was found that the vitamin D receptors are on the majority of nucleated cells, research has begun on the function it performs in various organs, including the immune system. The available observations and results of numerous clinical studies confirm that vitamin D is fully relevant in both the innate and acquired immunological response. It affects, for example, the increase in cathelicidin and defensins responsible for local immunity. In the case of acquired immunity 1.25(OH)2D3 exerts a suppressive action and leads to the passage of the immune system from the pro-inflammatory to more tolerogenic, e.g. by affecting the regulatory T cells (Treg) and the Th17 lymphocytes. Active vitamin D also affects antigen presenting cells, such as dendrycytes, leading to changes in their function and morphology, and inhibiting their differentiation. Clinical observations also confirm the effect of vitamin D on immunity. In one study, it was noted that its supplementation reduced the number of patients with one infection, especially if the initial concentration of this vitamin was very low. Currently, a lot of randomized trials are under way to assess the possible beneficial effect of vitamin D supplementation on infectious diseases as well as cancer and autoimmune diseases. Their results will allow a full assessment of the significance of 1.25(OH)2D3 in these diseases.

POPRZEDNIE NUMERY